Informacje o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin, w których przyszło lub przyjdzie na świat ciężko chore dziecko.
Informator „Za Życiem”
- Jak prawidłowo wystawić zaświadczenie lekarskie osobom uprawnionym zgodnie z ustawą „Za życiem” Sprawdź jakie uprawnienia przysługują ci w ramach ustawy o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin „Za życiem” Szczegółowe informacje na temat uprawnień przysługujących w ramach ustawy o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin zamieszczone są na portalu https://zazyciem.gov.pl/.
Przygotowany informator pomoże ci przygotować się na narodziny także nieuleczalnie chorego dziecka. Dowiesz się, jakie przysługują ci:
- prawa, • badania, • rodzaje wsparcia (zdrowotnego i socjalnego).
Gdzie jeszcze uzyskasz informację o uprawnieniach
Potrzebne informacje otrzymasz:
- w przychodni, • w szpitalu, • w ośrodkach pomocy społecznej, • w instytucjach wsparcia rodziny, • od asystenta rodziny.
Kto może skorzystać z uprawnień:
- każda kobieta, w ciąży i jej rodzina (w zakresie informacji i poradnictwa na temat rozwiązań wspierających rodzinę), • rodziny, w których przyjdzie albo przyszło na świat ciężko chore dziecko. Oznacza to:
- ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo • nieuleczalną chorobę zagrażającą jego życiu • kobiety, które otrzymały informację o tym, że ich dziecko może umrzeć w trakcie ciąży lub porodu, • kobiety, których dziecko umarło bezpośrednio po porodzie na skutek wad wrodzonych, • kobiety, które po porodzie nie zabiorą do domu dziecka z powodu:
- poronienia, • urodzenia dziecka martwego, • urodzenia dziecka niezdolnego do życia, • urodzenia dziecka obarczonego wadami wrodzonymi albo śmiertelnymi schorzeniami.
Jak skorzystać z uprawnień
Podstawą do skorzystania z uprawnień jest zaświadczenie, które potwierdza ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu. Zaświadczenie o chorobie, powstałej w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu, możesz otrzymać od lekarza ubezpieczenia zdrowotnego[1], który:
- posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie: położnictwa i ginekologii, perinatologii, neonatologii, neurologii dziecięcej, kardiologii dziecięcej lub chirurgii dziecięcej.
Ponadto, zaświadczenie wydane przez:
- lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, • lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, który posiada specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie: położnictwa i ginekologii, perinatologii, neonatologii, pediatrii, neurologii dziecięcej, kardiologii dziecięcej lub chirurgii dziecięcej.
uprawnia dzieci do 18 r. ż.[2] do:
- skorzystania z wyrobów medycznych na zasadach określonych w przepisach ustawy o refundacji, do wysokości limitu finansowania ze środków publicznych określonego w tych przepisach, według wskazań medycznych bez uwzględnienia okresów użytkowania, • korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej oraz z usług farmaceutycznych udzielanych w aptekach.
Pamiętaj też o tym, że każda kobieta w ciąży ma prawo do korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej oraz z usług farmaceutycznych udzielanych w aptekach.
Oznacza to, że:
- świadczenia ambulatoryjnej opieki specjalistycznej i świadczenia szpitalne powinny być udzielone tym osobom w dniu zgłoszenia, • jeżeli udzielenie świadczenia w dniu zgłoszenia nie będzie możliwe, powinno ono zostać zrealizowane w innym terminie, poza kolejnością wynikającą z prowadzonej listy oczekujących, • w przypadku świadczeń ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (AOS) świadczenie powinno zostać udzielone nie później niż w ciągu 7 dni roboczych od dnia zgłoszenia.
Dokumentem potwierdzającym powyższe uprawnienia dla kobiet w ciąży jest:
- zaświadczenie od lekarza lub położnej potwierdzające ciążę pacjentki.
Ważne: kobiety w trakcie ciąży mają prawo do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych na zasadach określonych w przepisach ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
[1] Lekarza, z którym Narodowy Fundusz Zdrowia zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, albo lekarz który jest zatrudniony lub wykonuje zawód w przychodni, z którą NFZ zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
[2] Dzieci u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu.
Każda kobieta w ciąży i jej rodzina może skorzystać z pomocy i wsparcia asystenta rodziny
Asystent nie tylko odpowie na wszystkie twoje pytania, ale też na podstawie pisemnego upoważnienia będzie mógł załatwiać w twoim imieniu sprawy w różnych instytucjach. Asystent pomoże Ci także rozwiązać problemy opiekuńczo-wychowawcze.
Asystent rodziny:
- udzieli informacji w zakresie dostępu do instrumentów polityki na rzecz rodziny, • będzie mógł Ciebie reprezentować przed instytucjami i urzędami, • udzieli wsparcia psychologicznego, • udzieli pomocy w przezwyciężaniu problemów wychowawczych udzieli pomocy prawnej, • będzie Cię wspierał w realizacji codziennych obowiązków.
Gdzie możesz się zgłosić się po pomoc asystenta rodziny
Ze wsparcia asystenta rodziny możesz skorzystać w każdej sytuacji, gdy wyrazisz taką wolę. W tym celu należy wystąpić z wnioskiem do gminy.
W przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w ustawie „Za życiem” nie jest stosowana procedura wymagająca m.in. przeprowadzenia przez pracownika socjalnego rodzinnego wywiadu środowiskowego.
Z jakich uprawnień możesz skorzystać dodatkowo:
1. Okres okołoporodowy
- badania, które wykrywają potencjalne nieprawidłowości w ciąży (diagnostyka prenatalna), • od 4 do 9 dodatkowych wizyt położnej w opiece nad dzieckiem (tzw. wizyty patronażowe) oraz większa ilość wizyt poradnictwa edukacji przedporodowej. Od 21 tygodnia ciąży do rozwiązania, położne przygotowywać będą kobiety do porodu i rodzicielstwa. Edukacja przedporodowa dotyczyć będzie porodu, połogu, karmienia piersią i rodzicielstwa, • poród w szpitalu na najwyższym specjalistycznym poziomie (III poziom referencyjny) - zgodnie ze wskazaniami lekarskimi, • koordynowana opieka nad kobietą w ciąży, zwłaszcza w ciąży powikłanej. Podczas porodu i połogu kobieta będzie miała zapewnioną opiekę położniczą, w tym zabiegi wewnątrzmaciczne, zgodnie ze standardami opieki położniczej nad ciążą i ciążą patologiczną. Noworodek będzie mieć zapewnioną opiekę neonatologiczną, • wsparcie kobiety karmiącej piersią (poradnictwo laktacyjne), zwłaszcza, jeśli dziecko urodziło się przed ukończeniem 37 tygodnia ciąży lub ważyło w chwili porodu poniżej 2500 gramów.
2. Dziecko z orzeczoną niepełnosprawnością
- porady jak pielęgnować i wychowywać dziecko, • pierwszeństwo w udzielaniu świadczeń opieki zdrowotnej, • pomoc psychologiczna dla rodziców, • rehabilitacja lecznicza, • wyroby medyczne, takie jak pieluchomajtki, cewniki, protezy - na podstawie zlecenia upoważnionej osoby, • zakup leków poza kolejnością, • opieka nad dzieckiem na czas urlopu bądź odpoczynku (tzw. opieka wytchnieniowa). Rodzicom oraz opiekunom przysługuje do 120 godzin takiej opieki. Będzie ona zapewniona:
- w dziennych ośrodkach wsparcia - placówkach całodobowych, • w placówkach systemu oświaty (np. szkołach), • w ramach umowy z organizacją pozarządową na opiekę nad dzieckiem - również indywidualną, • przez udział osoby niepełnosprawnej w różnych formach wypoczynku zorganizowanego, • opieka poprawiająca jakość życia osób w ostatniej fazie choroby (opieka paliatywna i hospicyjna w warunkach domowych lub stacjonarnych), • kompleksowe usługi opiekuńcze i rehabilitacyjne, • inne świadczenia wspierające rodzinę, w tym pomoc prawna (prawa rodzicielskie i uprawnienia pracownicze), • informacje o innych formach wsparcia zawartych w ustawie „Za życiem”.
3. Jednorazowe świadczenie w wysokości 4000 zł
Komu przysługuje
Matce lub ojcu, opiekunowi prawnemu albo opiekunowi faktycznemu dziecka (tj. osobie faktycznie opiekującej się dzieckiem, jeśli wystąpiła do sądu z wnioskiem o przysposobienie dziecka) bez względu na dochód, po wypełnieniu stosownego wniosku oraz podpisaniu zawartych w nim oświadczeń i dołączeniu wymaganych dokumentów.
Wraz z wnioskiem należy przedłożyć:
- zaświadczenie, że matka dziecka pozostawała pod opieką medyczną najpóźniej od 10 tygodnia ciąży do porodu (zaświadczenie takie wydaje lekarz lub położna), Wymóg ten nie dotyczy opiekuna prawnego, opiekuna faktycznego i osoby, która przysposobiła dziecko. • zaświadczenie lekarskie, które potwierdza u dziecka ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą jego życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu. Zaświadczenie takie może być wystawione wyłącznie przez lekarza, z którym Narodowy Fundusz Zdrowia zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, albo lekarza, który jest zatrudniony lub wykonuje zawód w przychodni, z którą NFZ zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, posiadającego specjalizację II stopnia lub tytuł specjalisty w dziedzinie: położnictwa i ginekologii, perinatologii, neonatologii, neurologii dziecięcej, kardiologii dziecięcej lub chirurgii dziecięcej. • Przepisy nie określają szczegółowo wzoru takiego zaświadczenia.
Kiedy złożyć wniosek
Złóż wniosek o wypłatę świadczenia do 12 miesięcy od dnia narodzin żywego dziecka. Wniosek złożony po tym terminie nie zostanie rozpatrzony.